‘Wechi resultaat van decennialang falend sociaal en ruimtelijk beleid’

Amigu di Tera en Defensa Ambiental gaan juridische stappen nemen

Het terrein van Wechi vlak nadat het van bijna alle vegetatie werd ontdaan.

Het terrein van Wechi vlak nadat het van bijna alle vegetatie werd ontdaan.

WILLEMSTAD — Milieuorganisaties Amigu di Tera en Defensa Ambiental stellen wederom juridische stappen te zullen nemen ‘om de overheid aan de wet te houden’ inzake de ontwikkeling van Wechi. Zoals bekend zal de woningbouwstichting Fundashon Kas Popular (FKP), in samenwerking met het ministerie van Verkeer, Vervoer en Ruimtelijke Planning (VVRP), het terrein van 135 hectare tussen Julianadorp en Souax, ontwikkelen. Woensdag vond het groundbreaking-moment van de eerste fase plaats.

De organisaties verwijzen naar eerder gevoerde rechtszaken en stellen het volgende:

“FKP en de overheid doen net alsof zij een vrijbrief hebben gekregen om in Wechi te gaan bouwen. De minister strooit met bouwvergunningen en wil een wegenplan in Wechi realiseren maar juridisch klopt dit niet.

Er moet eerst aan de gehele procedure conform de Eilandsverordening Ruimtelijke Ontwikkelingsplanning Curaçao (EROC) worden voldaan!”,

aldus de organisaties, die stellen ‘voor iedere vergunning, voor iedere weigering van de overheid om inzage daarin te verschaffen, zij de advocaat in zullen schakelen

Amigu di Tera en Defensa Ambiental zeggen met wijk- en andere organisaties en burgers ‘al in 1999 bezwaar te hebben gemaakt tegen de overheidsplannen om Wechi een stedelijke bestemming in het Eilandelijk Ontwikkelingsplan (EOP) te geven.

“Van bestemming ‘open land’ werd Wechi ineens stedelijk woongebied. In deze procedure heeft de gouverneur uiteindelijk besloten dat de voorstellen van de overheid – de keuze voor stedelijk woongebied – geen grond hadden en dat de hele procedure om tot een bestemming te komen opnieuw moest plaatsvinden.

Het gebied werd toen een zogenoemde witte vlekken-gebied, gebied zonder bestemming.”

De organisaties stellen dat er vervolgens in 2006 een nieuwe procedure werd opgestart om het gebied een bestemming te geven.

“De overheid wilde het de bestemming ‘open land’ geven, dat onder voorwaarden ontwikkeld zou kunnen worden als stedelijk woongebied. Die voorwaarden betroffen toen onderzoeken die de overheid dacht uit te kunnen voeren, ervan uitgaande dat er al een bestemming was gegeven, namelijk open land dat onder voorwaarden stedelijk woongebied kon worden. De overheid keerde dus de wettelijk voorgeschreven procedure om.”

Volgens de EROC had de overheid eerst onderzoek moeten plegen om op grond van de conclusies een voorstel voor de bestemming te kunnen doen, waarna het voorstel voor de burgers ter inzage dient te worden gelegd, waarop men een bezwaarschrift moet kunnen indienen.

Het landhuis van Wechi in 2011.

Het landhuis van Wechi in 2011.

Als de overheid daarop niet ingaat, is er de mogelijkheid om hiertegen in beroep te gaan via de LAR-rechter, aldus de organisaties, die stellen hierop naar de rechter te zijn gestapt. Amigu di Tera en Defensa Ambiental kregen in eerste instantie gelijk.

“De overheid moest van de rechter haar werk overdoen. De overheid en FKP gingen toen in hoger beroep. De rechter oordeelde vervolgens dat Amigu di Tera en Defensa Ambiental in hun beroep voorbarig waren geweest, de overheid moest namelijk het beloofde onderzoek eerst afronden, het traject was nog niet doorlopen.

Dan pas zouden we in beroep kunnen gaan. De minister strooit nu dus met bouwvergunningen maar dat klopt juridisch niet.”

Amigu di Tera en Defensa Ambiental benadrukken dat Curaçao een klein eiland is en dat men zich dat niet ‘altijd realiseert’.

“Er is maar weinig grond voor bewoning, werkplek, landbouw, (natuur)recreatie en andere maatschappelijke activiteiten beschikbaar, met een bevolkingsdichtheid van 341 bewoners per vierkante kilometer. We moeten dus zorgvuldig omgaan met de schaarse gronden.

Wat al in gebruik is moeten we efficiënt benutten, en daarbij vermijden om verdergaande verstoring en vernieling in nabij liggende gebieden teweeg te brengen. In zo’n kleine geografische ruimte zullen leefbaarheid en milieukwaliteit gemakkelijk teloorgaan als we daar geen extra aandacht aan besteden.”

De organisaties stellen dat in Willemstad, met al haar buitenwijken, de tekenen van verwaarlozing en verval duidelijk zichtbaar zijn.

Op deze archieffoto van de Amigoe is de historische Werbata-kaart te zien waarop wordt aangegeven wat er tijdens de kaalslag van het terrein is verwijderd.

Op deze archieffoto van de Amigoe is de historische Werbata-kaart te zien waarop
wordt aangegeven wat er tijdens de kaalslag van het terrein is verwijderd.

“Regeringsbronnen geven aan dat van de 270 woonwijken die ons eiland telt, er 150 onleefbaar zijn. Er moet veel gedaan worden om daar een menswaar- Op deze archieffoto van de Amigoe is de historische Werbata-kaart te zien waarop wordt aangegeven wat er tijdens de kaalslag van het terrein is verwijderd. dige omgeving te creëren.

Het verval van de binnenstad is algemeen bekend en men ziet, zelfs in wijken met een grote concentratie aan mensen met een hoger inkomen, een opeenstapeling van problemen zoals een verouderd wegdek, verouderde rioleringen, en waterafvoerproblemen.”

‘Leefbaarheid volkswijken’

Amigu di Tera en Defensa Ambiental stellen dat er ‘al ongeveer 30 jaar in verschillende wijken stemmen opgaan om de leefbaarheid te verhogen’.

“In de negentiger jaren werd de voortgaande verwaarlozing van de volkswijken regelmatig aangekaart door de burgerorganisatie Tripartite, die net als het platform van wijkorganisaties Unidat di Bario Kòrsou, de filosofie van integrale wijkontwikkeling uitdroeg. De milieuorganisaties Amigu di Tera en Defensa Ambiental waren ook nauw bij deze organisaties en hun activiteiten betrokken.

Vervolgens signaleerde de overheid in 2006, de sociale en fysieke achterstand in 104 wijken. In 2011 was dit aantal uitgegroeid tot 150”,

aldus de organisaties, die tevens het ‘razend snelle tempo van verval’ aankaarten, waarbij volgens hen twaalf wijken als risicowijken worden aangeduid.

“In 2012 bezochten de parlementariërs samen de volkswijken van het eiland. Overal hoorden zij dezelfde noodkreet: pak onze sociale, economische en infrastructurele problemen aan en verbeter onze wijk. De afgelopen generaties politici hebben niet omgekeken naar de leefbaarheid van de (volks)wijken en dat is nog steeds het geval”,

aldus de milieuorganisaties die een verdere ‘sociale ontwrichting vrezen waarvan de stijgende criminaliteit op het eiland slechts een voorbode lijkt te zijn’.

“Een nationale actie is dan ook urgent geboden. Inadequate onderwijsvormen, schooluitval, gebrek aan werkgelegenheid voor jongeren, te lage inkomens, geen begeleiding voor eenoudergezinnen, woningen en wegen in verval, ineffectief openbaar vervoer, noem maar op, deze komen allemaal in verschillende gradaties in een wijk samen en creëren aldaar de grote sociale malaise.

Op deze archieffoto was het landhuis nog niet in verval geraakt.

Op deze archieffoto was het landhuis nog
niet in verval geraakt.

Plan Nashonal di Bario (2010-2011) die hier voorzichtig enige verlichting in wilde brengen, verdween in de bekende bureaula van de overheid. Het is duidelijk dat er een grondige nationale aanpak geboden is die daadwerkelijk naar de fundamenten van de problemen kijkt en deze aanpakt.”

‘Kortetermijn blik’

“Het is noodzakelijk om deze juridische kwestie vakkundig en volledig uit te vechten. Dat kost ons veel geld en wij doen dan ook een beroep op de burgers een bijdrage te leveren in de kosten. Om de overheid weer op het spoor te zetten van sociale woningbouw en sociaal beleid in de bestaande 150 verwaarloosde wijken, alsook om een verantwoord ruimtelijk beleid op een klein eiland mogelijk te maken, moeten wij wel alles inzetten om de plannen in Wechi een halt toe te roepen”,

aldus de organisaties die stellen dat als ‘deze plannen toch doorgaan, er een bres in de rationele omgang met de beperkte ruimte wordt geslagen’.

“De politiek zal dan met haar kortetermijnblik steeds weer een motief vinden om andere gebieden te urbaniseren ook waar het juist niet verstandig is. De prijs hiervoor betalen de armste bevolkingsgroepen, de belastingbetaler en de natuur.”

‘Voldoende ruimte’

De organisaties lichten toe dat de overheid ‘in 2006 nog het voornemen had om verbeteringen in de wijken aan te brengen, verwaarloosde panden te restaureren en om op open plekken bij te bouwen’.

Volgens de organisaties stond het daarbij vast dat er voldoende ruimte in de bestaande woonwijken was en de beschikbaarheid van het stadscentrum.

“Maar opeens verdween dit verstandige beleidsplan in de prullenbak en koos men voor een vlucht naar voren.

Dus in plaats van de op dat moment 104 verwaarloosde wijken te verbeteren en de algemene sociale en onderwijsproblematiek grondig aan te pakken, koos men ervoor om een geheel nieuwe wijk in het landgoed Wechi te bouwen”,

aldus de organisaties, die toelichten dat dit ‘het leefgebied van het endemische hert (biná) betrof, en dat men hiermee dit natuurgebied nogmaals wilde verkleinen’.

“Lange tijd werd daarbij gesuggereerd dat het om volkswoningen zou gaan, statutair de opdracht van Fundashon Kas Popular (FKP), maar nu is het duidelijk dat men voornamelijk woningen van midden- en hogere inkomens in Wechi wil neerzetten.

De hiervoor benodigde aanzienlijke financiële en materiële middelen zullen dus nooit meer voor de eerder aangehaalde 150 verwaarloosde wijken van vandaag, ten goede kunnen komen.”

Volgens Amigu di Tera en Defensa Ambiental prevaleert bij de keuze voor ontwikkeling van Wechi, om de huizenmarkt voor de midden- en hogere inkomens te ontwikkelen.

“Het gaat dus absoluut niet om de woningnood bij de laagste inkomensgroepen. De markt voor de midden- en hogere inkomens verkeert overigens in een enorme stagnatie aangezien de particuliere markt zich daar ook op richt.

Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) maakte bekend dat er op Curaçao ongeveer 7000 woningen van verschillende categorieën – en ongeveer 4000 bedrijfspanden – al leegstaan.

De markt wordt momenteel door de overheid op overheidsterreinen ook nog eens door lokale ondernemers met nog meer woningen aangevuld, middels Public Private Partnership (PPP) projecten. Een crisis binnen deze sector dient zich al aan.”

‘Onbetaalbaar’

De organisaties menen dat ‘het geringe aanbod van nieuwe FKP-woningen voor de laagste inkomensgroepen voor de woningbouwstichting onbetaalbaar zou zijn gebleken’.

Amigu di Tera en Defensa Ambiental wijzen er op dat deze categorie zich maar hele lage woonlasten zou kunnen veroorloven.

“De flats aan de Moonchiweg bijvoorbeeld krijgt men maar niet vol en nu hoopt de FKP dat de overheid alsnog met huursubsidies over de brug komt. De achterstallige huursubsidieschuld van de overheid aan de FKP bedraagt ruim 190 miljoen gulden.

Door het ontbreken van een volkshuisvesting-, en sociaal beleid, heeft men dit niet zien aankomen. Het laatste beleidsstuk, waarin een uitweg voor de woningnood onder de laagste inkomens werd geformuleerd, stamt zoals eerder genoemd uit 2006, en is niet uitgevoerd. De vlucht naar voren in Wechi kreeg de voorkeur.”

Relatie overheid-FKP

De organisaties stellen dat de overheidsstichting FKP, volgens haar statuten de sociale woningbouw als taak heeft.

“De relatie met de overheid is echter niet goed geregeld, zoals de Algemene Rekenkamer Curaçao (ARC) op 7 mei bekend maakte. Ook bestaat er voor de sociale woningbouw geen financieringsregeling tussen overheid en FKP.

Noch de overheid noch FKP heeft ooit vastgesteld wat een sociale huurwoning is. FKP gaat er gewoon van uit dat alles wat zij bouwt – dus ook voor midden inkomens – in deze (onbekende) categorie valt.

Verder blijkt dat de wachtlijst van woningzoekenden die bij FKP zijn ingeschreven, niet wordt bijgehouden. Men weet gewoon niet hoeveel woningzoekenden er zijn, een aantal staat meerdere malen op de wachtlijst vermeld.

Ook is volgens de ARC niet duidelijk of de woningzoekenden een huur- dan wel koopwoning wensen.”

Volgens de milieuorganisaties werd in het beleidsstuk van 2006 al aangegeven dat er meer dan 5000 leegstaande huizen op het eiland waren.

“Inmiddels zijn dat er ongeveer 7000. Deze zijn volgens dit beleidsstuk voor de laagste inkomensgroepen niet betaalbaar en dit rechtvaardigde de plannen voor volkswoningbouw. De overheid beschikt over voldoende terreinen in de bestaande woongebieden, maar maakte ze niet bouwrijp .

Ook dit bevestigt weer dat, behalve dat de overheid geen sociaal beleids- en welzijnsbeleidsplannen kent, ze dus ook geen sociale woningbouwbeleid kan opstellen. Als dat bestond zou de stichting FKP, die immers met sociale woningbouw belast is, binnen dit kader kunnen bouwen.

De ARC gaf al aan dat de stichting niet over een heldere definitie van sociale woningbouw beschikt’,

aldus de milieuorganisaties, die menen dat FKP door voor middeninkomens te bouwen, door zich op de vrije markt voor particuliere woningbouw te begeven, ‘buiten haar boekje zou gaan’.

“Kortom, de overheid en FKP bekommeren zich niet om sociale woningbouw en mikken vooral op de bouw voor middeninkomens. Men wil domweg bouwen.”

Bron: Amigoe
Dossier: Project Wechi

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *