ARUBA: Gidsland

Calvinistisch vingertje

Calvinistisch vingertje

Jan Kuitenbrouwer schreef in het NRC Dagblad van 31 juli 2014 een aangenaam artikel over de gidslandgedachte. Nederland speelt die rol met indrukwekkende inzet door met een geheven Calvinistisch vingertje op feilen en falen van anderen te wijzen. Doorpakken lijkt problematisch, vooral als de dominee en de koopman verschillende belangen hebben. De gewenste en noodzakelijke geachte robuuste aanpak van Poetin na de vliegtuigramp bleef uit wegens overheersende economische belangen. De wonderbaarlijk verkregen immuniteit van El Pollo had óók economische achtergronden en was niet gebaseerd op het Weense diplomatenverdrag. De koopman won het van de dominee.

“Geen land propageerde op de milieuconferentie van Rio een ambitieuzer doelstelling voor het terugdringen van kooldioxide dan Nederland, geen land maakte tot op heden zo weinig vorderingen. We zijn maar klein, dus veel doen zit er niet in, maar des te meer kunnen we zeggen. Geen daden maar woorden.”, zei Kuitenbrouwer onheilspellend en oprecht.

De gedachte dat alle problemen kunnen worden opgelost, komt voort uit een confessioneel rechtlijnige levenshouding.

“Tijden veranderen. De koopman en de dominee zitten nu samen in één portefeuille, het vingertje heet voortaan ‘dialoog’, de globalisering heeft ons ingekapseld. Maar we hebben er iets op gevonden. Wij werden slechts derde op het WK, maar moreel zijn wij eigenlijk wereldkampioen.”

Een volmaakt voorbeeld hoe je je nadeel in je voordeel kunt omzetten. Dit is exact de methode die premier Eman ook volgt, maar recent met minder succes. We lijken ongevaarlijk maar zijn we het ook? Kuitenbrouwer besluit koninklijk.

“Noem mij een ander land dat zijn positie als quantité negligable zo knap weet te combineren met die van morele winnaar. Kijk toch hoe nobel wij ten onder gingen, en hoe waardig wij onze wonden likken. Nederland heeft zijn nieuwe niche gevonden. Wij leren de wereld verliezen. Toch weer gidsland.”

Vooral in het lijmen van gekwetst ego’s.

Speculatief spreken
Aruba gidst het Koninkrijk en de wereld bovendien naar een betere toekomst. Het is briljant om zo begaafd met woorden te kunnen schaken. Daar ging Bernard Mandeville (1670-1733) ons in voor.

Wikepedia verklaart:

Mandeville kwam uit Rotterdam maar leefde en werkte in Londen, waar hij in 1705 een lang, filosofisch gedicht publiceerde met de titel: ’The Grumbling Hive, or Knaves Turn ’d Honest’, oftewel ’De Morrende Korf óf Eerlijk geworden Schurken’. In de voortreffelijke inleiding van het boek maakt Arne Jansen duidelijk dat sprekers wel begrepen willen worden, “maar tegelijkertijd willen voorkomen dat anderen doorzien wat onze échte gedachten en gevoelens zijn.’’ Mandeville werd bekend en verguisd door zijn vaststelling dat de ondeugd de eigenlijke bron van het algemeen welzijn is, terwijl de deugd die juist kan schaden. Een voorbeeld uit de economie: een losbandig persoon handelt uit slechte neigingen, “maar dit levert werk op voor kleermakers, dienstknechten, parfumeurs, koks en dames van lichte zeden, die op hun beurt weer bakkers, timmerlui enzovoort nodig hebben.” De hebzucht van de losbandige is dus tot nut van de maatschappij als geheel. De regel dat individueel nut niet gelijk hoeft te zijn aan maatschappelijk nut, is een belangrijke stelling in de economie, die naar hem ook de Mandevilleparadox heet. Dat mensen egoïstisch zijn en zich laten leiden door hun eigenbelang, is voor Mandeville een natuurlijk gegeven.

 

Werken in de coulissen van de macht
Mandeville zou onder ons hoofdkussen moeten liggen om te begrijpen wat er in ons Koninkrijk en de wereld gebeurt. Samen met Machiavelli en Baltasar Gracian en de handboeken over oorlogvoeren groeit het begrip, maar ook de verontrusting over wat wij als mensen aanrichten. Leren wij de wereld verliezen, zoals Jan Kuitenbrouwer stelt in zijn artikel? Dat betekent ook dat het uit is met de grenzeloze groei. De Centrale Bank van Aruba meende recent nog dat Aruba een economische groei van meer dan 2% mag verwachten. Dat lijkt te optimistisch. Welke belangen krijgen in Aruba de overhand? Winst voor de een is immers verlies voor de ander.

©2014 Renée van Aller en John de Vries

Renée van Aller en John de Vries schrijven hun artikelen vanuit een veelzijdige vakkundigheid voor de Knipselkrant Curaçao en de Amigoe. Op alle artikelen ligt het copyright bij zowel de Knipselkrant Curaçao als de Auteurs.

Publicatie door: Knipselkrant Curaçao © 2010-2014

2 Reacties op “ARUBA: Gidsland

  1. Ik mis de `investeerder` en de `schuldenaar`…..

  2. Het adagium ‘dominee en koopman’ in het huidige tijdsbeeld, nader verklaard.
    Kerken verdwijnen, reputaties vergaan, maar de Hollandse koopman blijft altijd bestaan.

    Een dominee dient per saldo altijd een koopman te zijn. Zijn doel is Gods woord te slijten en zijn volgelingen te dopen. Hij is per saldo een straatventer evenals zijn collega’s; de priesters en andere ideologieën-verspreiders.

    De pure koopman gaat als eerste voor eigen gewin. Bij (meer dan) voldoende gewin zijn sommige kooplieden onder voorwaarden – bereid iets van het gewin te delen. Zij verwerven dan de – niet gratis – titel: Filantroop.

    Op Aruba kunnen en (vooral) willen ze het verschil niet zien tussen een dominee, een koopman en een filantroop. Ze denken dat iedere dominee een koopman is en dat klopt. Dat iedere koopman geen dominee behoeft te zijn, en zeker geen filantroop, wordt gemakshalve vergeten

    Heel kort door de bocht redeneren ze: wij zijn toch gedoopt, geef ons geld.

    Echter:
    Een gesprek met dominee, begint met een gebed. Soms wordt gevraagd naar een doopakte;
    Een gesprek met een koopman begint over betalingsvoorwaarden. Soms vraagt men een bankgarantie;
    Een gesprek met een filantroop begint over ziektes en men vraagt altijd een doktersverklaring.

    De CDA-vriendjes van Eman hebben geen macht meer. De VVD en PvdA hebben de macht, ze krijgen in de “kwestie Aruba” steun van de SP en PVV.

    Eman dient te begrijpen dat de bakens verzet moeten worden. Met de koopman dient in klare handelstaal gesproken te worden. Bidden helpt niet meer. Een doktersverklaring kan nog enige soelaas bieden. Maar… dan moet Aruba wel met de billen bloot!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *